گمرکات جمهوری اسلامی ایران و جمهوری عراق در راستای رفع موانع موجود در مسیر ترانزیت کالاهای صادراتی ایران، بر تعلیق سهماهه اجرای رویه کارنهتیر برای عبور کالاهای ایرانی از قلمرو عراق به توافق رسیدند. این تصمیم با هدف فراهمسازی زیرساختهای فنی و اجرایی لازم و بازگشت تدریجی و اصولی به اجرای این رویه اتخاذ شده است.
مشاوره امور گمرکی
برای دریافت هر گونه مشاوره در خصوص امور گمرکی با تیم حرفه ای رایکا در تماس باشید.
بر اساس اعلام روابط عمومی گمرک ایران، این توافق در جریان دیدار هیأت گمرکی ایران به ریاست چنگیز خناری، مدیرکل دفتر ترانزیت گمرک ایران، با سپهبد سامی سودانی، مشاور نخستوزیر عراق در امور گمرک و گذرگاههای مرزی و رئیس کمیته ترانزیت و حملونقل این کشور، حاصل شد.
در گزارش مذکور آمده است که همزمان با آغاز اجرای رویه کارنهتیر میان دو کشور، به دلیل عدم آمادگیهای لازم و فقدان برخی زیرساختهای اجرایی در طرف عراقی، مشکلاتی در مسیر صادرات کالاهای ایرانی به کشورهای ثالث از طریق عراق به وجود آمد. به دنبال بروز این چالشها و در نتیجه پیگیریهای مستمر سفارت جمهوری اسلامی ایران در بغداد و برگزاری جلسات مشترک میان گمرکات دو کشور، مقرر شد اجرای کامل این رویه پس از یک دوره سهماهه و همزمان با تکمیل زیرساختها مجدداً عملیاتی شود.
در همین چارچوب، نشست تخصصی و دوجانبهای با محوریت کنوانسیون تیر و نحوه صدور و اجرای کارنهتیر میان ایران و عراق در بغداد برگزار شد. این نشست با مشارکت نمایندگان گمرک، مؤسسه ضامن و بخش حملونقل عراق و همچنین با حضور نمایندگان اقتصادی و بازرگانی سفارت ایران در عراق و مؤسسه ضامن ایرانی تشکیل گردید.
در این نشست تصمیم بر آن شد که تعلیق سهماهه ارسال کالاهای صادراتی ایران تحت پوشش کارنهتیر بهصورت رسمی ابلاغ و اجرا شود. همچنین مقرر گردید طی این مدت، ارسال کالاها مطابق رویههای پیشین انجام پذیرد و همزمان سازوکارهای اجرایی و عملیاتی کارنهتیر میان دو کشور مورد بررسی و نهاییسازی قرار گیرد. این تصمیم با موافقت طرف عراقی و در پی رایزنیهای فشرده سفیر جمهوری اسلامی ایران در بغداد اتخاذ شده است.
چنگیز خناری، مدیرکل دفتر ترانزیت گمرک ایران، ضمن قدردانی از همکاری طرف عراقی در تعلیق موقت اجرای این رویه، اظهار داشت: کنوانسیون تیر بر سه رکن اساسی شامل گمرک، مؤسسه ضامن و شرکتهای حملونقل بینالمللی استوار است و اجرای موفق آن مستلزم آمادگی عملیاتی هر دو کشور میباشد. وی با اشاره به سابقه طولانی ایران در اجرای این کنوانسیون، آمادگی گمرک ایران را برای همکاری در عملیاتیسازی کامل آن و اجرای پایلوت در یکی از گمرکات مشترک دو کشور اعلام کرد.
در ادامه این نشست، سپهبد سامی سودانی نیز به موضوعاتی نظیر نحوه تبادل اطلاعات گمرکی، ارائه اسناد و دادههای مرتبط با کالا از سوی طرف ایرانی، فرآیند صدور گواهی قبولی و همچنین امکان تبادل الکترونیکی اطلاعات در چارچوب عملیات تیر میان دو کشور پرداخت.
افروزنده، مدیر امور کارنهتیر اتاق بازرگانی ایران، نیز در این جلسه از آمادگی اتاق ایران برای آموزش شرکتها و رانندگان طرف عراقی و همچنین همکاری در زمینه تبادل الکترونیکی گواهی مبدأ خبر داد.
خناری در ادامه تأکید کرد که در حال حاضر هیچگونه محدودیتی برای پذیرش کامیونها و کارنهتیرهای عراقی در مرزهای مهران، خسروی و شلمچه وجود ندارد و اجرای کامل کنوانسیون از سوی طرف عراقی شرط اصلی توسعه این همکاریهاست. وی افزود ورود کامیونها به گمرکات داخلی و حمل کالاهای صادراتی تحت پوشش کارنهتیر منوط به اخذ مجوزهای لازم از مراجع ذیصلاح حملونقل دو کشور و رعایت استانداردهای بینالمللی مربوط به اوزان مجاز خواهد بود.
در پایان این نشست مقرر شد در دوره سهماهه تعلیق، علاوه بر تداوم روشهای جاری، به محض اعلام آمادگی مؤسسه ضامن عراقی، حمل کالا تحت پوشش کارنهتیر نیز بهصورت محدود انجام شود تا طرف عراقی بهصورت عملی با فرآیند اجرای این کنوانسیون آشنا شده و مهارتهای لازم را کسب کند.
شایان ذکر است جمهوری عراق در سال ۲۰۲۳ به عضویت کنوانسیون تیر درآمده است. کنوانسیون تیر که در سال ۱۹۷۵ تأسیس شد، با هدف کاهش تشریفات اداری و تسهیل تجارت بینالمللی طراحی شده و کارنهتیر بهعنوان یک سند معتبر گمرکی، امکان حملونقل کالا در مسیرهای بینالمللی را با حداقل توقفهای غیرضروری گمرکی فراهم میسازد.